Από τα Διονυσιακά έθιμα της Αποκριάς, στο νερόβραστο party μασκέ και την καρναβαλική παρωδία του Ωραιοκάστρου.

Μαρτίου 3, 2014
Από

 

 Από όλα τα Διονυσιακά εύθυμα έθιμα της μέθεξης , της  έντασης  και αισθησιακής  φόρτισης, κάποιοι κατάλαβαν ότι οι Αποκριές γίνονται για να ντύνονται καουμπόιδες και κολομπίνες   και να τρώνε κρέατα.  Μετατρέπουν δηλαδή το αυθόρμητο λαϊκό πανηγύρι της Αποκριάς, σε μια οργανωμένη μασκαράτα, μέρος του καταναλωτικού παιχνιδιού, κατά τα δυτικά πρότυπα.

Τα σύμβολα, οι αξίες και οι  καθαρτήριες λειτουργίες του «πρωτόγονου» αγροτικού καρναβαλιού, αποδυναμώνονται σε φολκλορικές αναπαραστάσεις,  χειραγωγούμενες μάλιστα  και από τον κάθε άσχετο φορέα και σύλλογο.  Στη συγκεκριμένη περίπτωση από την Επιτροπή παιδείας και τον Εμπορικό σύλλογο.

 Το γλέντι της Τρανής Αποκριάς   που ακόμη και οι αυστηρά οργανωμένες παραδοσιακές παλιές κοινωνίες είχαν τη σοφία να προβλέπουν και να επιτρέπουν, γίνονταν σε κλίμα  κοινωνικής, πνευματικής και σεξουαλικής απελευθέρωσης και εκτόνωσης που συντελούνταν σε  οργιαστικό  περίγυρο με τους πανάρχαιους  δαίμονες της βλάστησης και της καρποφορίας.

Τέτοια παράδοση το Ωραιόκαστρο δεν είχε και ούτε φυσικά μπορεί να αποκτήσει, γιατί το θέλει ένα παρεάκι.  Αυτό που έχει όμως ο διευρυμένος δήμος Ωραιοκάστρου είναι η καρναβαλική παράδοση σε άλλους οικισμούς όπως στο Δρυμό και στη Νεοχωρούδα, της οποίας  την  αναβίωση και τη συνέχιση οφείλει και πρέπει να ενισχύσει ο δήμος.

Η περίπτωση μάλιστα του Δρυμού, είναι η συνέχεια της  πανάρχαιας  αγροτικής  Αποκριάς που εορτάζει και προαναγγέλλει  το διαφαινόμενο τέλος του χειμώνα και την  αρχή της άνοιξης, κάτι ανάλογο δηλαδή με την ΧΑΜΚΟ στη Νεοχωρούδα.    Η  κρίσιμη καμπή του χρόνου με την εναλλαγή των εποχών κατά την οποία οι άνθρωποι  ένιωθαν την ανάγκη για ένα ξέφρενο ξέσπασμα  και την τέλεση κάποιας τελετουργίας που θα υποβοηθούσε τη γη στο αναβλαστικό έργο της.

Βέβαια  στην πεμπτουσία όλων αυτών των καρναβαλικών εκδηλώσεων να μην μας διαφύγει ότι βρίσκεται  «η ιδέα της ανατροπής της τάξης του κόσμου, η αμφισβήτηση των αξιών και της ιεραρχίας, η κατάργηση των ορίων και των καθιερωμένων νόμων. Είναι σαν η τροπή του χρόνου σε επίπεδο κοσμικό να συνεπιφέρει την ανατροπή του κόσμου σε επίπεδο κοινωνικό. Ένας άλλος νόμος, ο εφήμερος και αγέραστος νόμος του καρναβαλιού, επιβάλλεται, κάνει πέρα όποια άλλη επιταγή και τα ορίζει όλα απ’ την αρχή: ανάποδα. Παραδίνοντας κάθε δικαιοδοσία για την τέλεση της γιορτής αυτής, με την αδυσώπητη εθιμοτυπία της τρέλας, στο  «λαό», στις κατώτερες τάξεις, στους περιθωριακούς, το αναποδογύρισμα έχει ήδη αρχίσει: θα ολοκληρωθεί μέσα από την απάτη των παραπλανητικών μεταμφιέσεων και τη διακωμώδηση μέσω των παρωδιών. και θα διατυμπανίσει την κρυμμένη αλήθεια μέσα απ’ τον αποκαλυπτικό, τολμηρό λόγο των αποκριάτικων τραγουδιών», γράφει η   Μιράντα Τερζοπούλου και παρακάτω ο Λάμπρος Λιάβας

«Οι παραδοσιακές μεταμφιέσεις του αγροτικού καρναβαλιού, με τις προβιές και τις τραγόμορφες μάσκες, τα μουντζαλωμένα πρόσωπα, τα κουδούνια και τις μαγκούρες, θεωρείται ότι επίσης δαιμονοποιημένες ψυχές νεκρών αναπαριστάνουν. Το ίδιο και οι μιμοδραματικές παραστάσεις που δίνουν οι μεταμφιεσμένοι,  σφραγισμένες κάθε φορά από τη συλλογική αυτοσχεδιαστική κωμική ευρηματικότητα και φαντασία, κρατούν ωστόσο σταθερά στο επίκεντρο και αναπλάθουν συνεχώς σε πολλές παραλαγές το θέμα «θάνατος-ανάσταση»».

Η προσπάθεια που γίνεται τα τελευταία χρόνια   για να αναβιώσουν τα παραδοσιακά αποκριάτικα έθιμα σε πολλά μέρη της Ελλάδας, φέρνει τους  μύθους  και τους θρύλους της χώρας  στο προσκήνιο και μέσα από τον χορό, το γλέντι και το τραγούδι γίνεται πραγματικότητα η υπαρξιακή  ελευθερία , που πρώτα απ’ όλα εκδηλώνεται ως αμφισβήτηση κάθε κοσμικής και θρησκευτικής εξουσίας.

Η δε απόπειρες αναβίωσης εκεί που δεν υπάρχει παράδοση, όπως καλή ώρα στο Ωραιόκαστρο, οδηγεί αναγκαστικά  σε ντεμέκ καταστάσεις,  σε μια καρικατούρα, στα  συνήθη  party μασκέ που δεν έχουν καμία σχέση με τα έθιμα της ζωντανής ελληνικής παράδοσης της Αποκριάς,    και για αυτό καταντάνε  απλά μια παρωδία,    που αντί για γέλιο είναι για κλάματα.  

 

Μοιραστείτε το άρθρο!!!

    Σχολιάστε

    Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν κοινοποιείται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

    *


    6 + = 11